Nieuwsbrief: Alsof de tijd had stilgestaan

Nieuwsbrief 3-2026, week 20

Classis Groningen-Drenthe op weg naar duurzaam gemeente-zijn

www.classisgroningendrenthe.nl

---

Meditatie: Alsof de tijd had stilgestaan

‘En allen werden vervuld van de Heilige Geest’ – Handelingen 2: 4

Op een zonnige zondagmorgen nog maar kortgeleden stapte ik de oude dorpskerk van Leermens binnen. Het was alsof ik een schilderij van Henk Helmantel binnenstapte. De zon die door de ramen scheen, de rode en gele kleuren van de kerk werden door lichtstralen beschenen, de witte kalk op de muren en het doksaal leken witter dan wit. De stilte, de sereniteit, het licht… het overweldigde me.

Algauw werd het me duidelijk dat Helmantel deze kerk inderdaad had vereeuwigd. Hij heeft er zelfs twee schilderijen van gemaakt. Op een daarvan heeft hij het doksaal weergeven zoals het oorspronkelijk gebouwd was. Rondkijkende in het koor van de kerk en later tijdens de dienst op de kansel, voelde ik dat ik stond in de voetsporen van de velen predikanten die mij zijn voorgegaan.

Na afloop van de dienst vertelde de koster met enthousiast en met veel liefde voor de kerk over de geschiedenis van het gebouw, de historische vondsten en over het gebruik in onze tijd. Ik hing aan zijn lippen. In dit eeuwenoude gebouw, waar mensen al eeuwen hun geloof bezingen, gebeden klinken en uit de bijbel wordt gelezen, voelde ik de aanwezigheid van de Heilige Geest neerdalen. Het was alsof de tijd even stilstond.

Ruimte

Dat laatste zullen de leerlingen van Jezus ook hebben gehad toen zij zich hadden teruggetrokken in het bovenvertrek in de stad en zich vurig en eensgezind wijdden aan het gebed Hand. 1:14) Na Jezus’ hemelvaart stond de tijd stil. De leerlingen konden enkel wachten. En ja, juist in dat wachten, in die toewijding ontstond er ruimte in hun verdrietige en teleurgestelde harten. Na alles wat ze hadden meegemaakt zochten ze de stilte, maakten ze pas op plaats. In die rust konden ze ontvangen wat van buiten op hen afkwam. ‘En allen werden vervuld van de Heilige Geest’.

Door die taal van de liefde waren deze mensen
in al hun verscheidenheid toch één

In 70 talen konden de mensen de leerlingen horen spreken. En ik heb altijd al gedacht: dat kan maar één taal zijn. De taal van de liefde. Dat is de enige taal, die gehoord en begrepen wordt dwars door alle taalbarrières heen. Door die taal van de liefde – en dat is Gods taal – waren deze mensen in al hun verscheidenheid toch één. Door de liefde Gods namen ze elkaar serieus, werd er naar elkaar geluisterd en niet langs elkaar heen gepraat, maar met elkaar. Daar geloof ik in! En ik geloof ook dat de Heilige Geest, het pinkstervuur, ons zal helpen om als gemeenten elkaar waar nodig te ondersteunen, solidair te zijn en samen de schouders eronder te zetten opdat het evangelie, Gods Goede Boodschap, in Groningen en Drenthe kan blijven klinken door de eeuwen heen.

Ds. Ellen Peersmann, classispredikant Groningen-Drenthe

---

Uit het classicale werkveld

• Kom je ook naar de Classicale Ontmoetingsdag op 16 mei?

Het kan nog! Geef je op. Het belooft een prachtige dag van ontmoeting te worden met interessante workshops. Kom! Toegankelijk voor iedereen die belangstelling heeft.

• Locatie: Het Valkenhof, Witte Valkenstraat 2, 9411 LG Beilen  
• Datum en tijd: 16 mei 2026, 10.00-15.30 uur (met lunch) 
• Meer informatie en aanmelding: www.classisgroningendrenthe.nl/ontmoetingsdag/ 
• Vragen: classisscriba-groningen-drenthe@protestantsekerk.nl 

• Preekconsenten

Het is misschien niet iedereen bekend, maar de classis reikt preekconsenten uit aan de kerkelijk werkers die in onze classis aan een gemeente verbonden zijn. Dit preekconsent is vier jaar geldig en kan daarna verlengd worden.

Deze preekconsenten en de verlengingen worden aangevraagd bij de Kleine Synode. De preekconsenten die Groningen-Drenthe uitreikt zijn classisbreed geldig, Dat houdt in dat de kerkelijk werkers met preekconsent in alle gemeenten binnen de classis mogen voorgaan in de eredienst en bevoegd zijn om te preken.
Er zijn ook kerkelijk werkers, die naast hun preekconsent, de bevoegdheid hebben gekregen om de sacramenten (doop, avondmaal, belijdenis afnemen, ambtsdragers bevestigen) te bedienen. Deze bevoegdheid wordt door de classis gegeven wanneer de gemeente geen predikant kan beroepen of lang vacant is. Deze bevoegdheid is enkel geldig in de gemeente die die het heeft aangevraagd.

Een paar keer per jaar nodigen we die kerkelijk werkers uit die voor het eerst een preekconsent ontvangen, of die verlenging van hun preekconsent hebben gekregen, en ook zij die de sacramentsbevoegdheid hebben gekregen. We komen dan samen in de Stefanuskerk, het kerkgebouw van de Protestantse Gemeente Damsterboord te Groningen. We nodigen hiervoor ook de kerkenraad en familie van de kerkelijk werkers uit en houden een korte viering. Het is altijd een feestelijke bijeenkomst.
Op woensdag 6 mei hebben we weer zo’n bijeenkomst gehad. Toen hebben Marleen Stokroos, Harry Dijkstra, Klaas Oosterhuis en Gerwin Pruijssen verlenging van hun preekconsent ontvangen en Erik Potjes, Jolanda Tuma en Gerwin Pruijssen ontvingen die middag de sacramentsbevoegdheid.

Sommigen van u zijn vast al op de hoogte van de ambtsdiscussie in de landelijke kerk en weten dat er na juli 2027 een en ander gaat veranderen rondom het ambt van voorganger. Naast de kerkelijk werker (opleiding HBO theologie) komt er een predikant-pastor (HBO master theologie opleiding) en de predikant (universitaire theologie opleiding). Binnenkort krijgen de kerkenraden een groot aantal kerkorde wijzigingen onder ogen waarmee deze verandering kan worden vastgelegd.
Met deze wijzigingen gaat ook het uitreiken van de preekconsenten en de sacramentsbevoegdheid veranderen. Hoe? Dat zal volgend jaar duidelijk worden. Ds. Ellen Peersmann

• Solidair op weg met ons beleidsplan

Ds. Kirsten Slettenaar (Drenthe) en ds. Heleen Maat (Groningen) begeleiden gemeenten, die hebben aangegeven wat meer te willen weten over samenwerken in een regio. Hoe gaat dat dan? Raak je dan als gemeente je zelfstandigheid kwijt? Wat zijn de taken van de gezamenlijke kerkenraad? En ontzorgt dit de plaatselijke vierplek nu echt van de kerkordelijke eisen en taken die aan een kerkenraad zijn toevertrouwd? Op al die vragen kunnen zij antwoord geven, want inmiddels is er veel ervaring opgebouwd.

Ook over het gezamenlijk beroepen van voorgangers door bijvoorbeeld 4 of 5 of 6 gemeenten samen. De vacatures die dan worden opengesteld zijn groot en de praktijk wijst uit dat hier belangstelling voor is bij voorgangers. Steeds meer predikanten en kerkelijk werkers blijken het fijn te vinden om in een team te werken, zodat ze hun eigen talenten beter tot hun recht kunnen laten komen en andere taken, die ze zwaar vinden, door een van de collegae kunnen worden opgepakt.

Mocht uw gemeente ook belangstelling hebben, neem dan contact op met de classis.

• Feest van de Geest 2026

In de periode van Hemelvaart tot en met Pinksteren bieden tal van onze kerken ruimte aan werk van professionele kunstenaars in onze regio en zetten zij hun deuren open voor publiek. Dit in het kader van het Feest van de Geest, de tweejaarlijkse ontmoeting tussen Beeldende Kunst, Pinksteren en Architectuur van Kerkgebouwen.
Aansluitend bij Pinksteren is het overkoepelend thema dit jaar ‘Elkaar Verstaan’.

Maak in deze periode kennis met onze prachtige kerken en met betekenisvolle kunst, wellicht in een kerkdienst waarin  geloof en kunst met elkaar in gesprek gaan.

Voor overzichten van deelnemende kerken en deelnemende kunstenaars, zie:

• Groningen / Noord-Drenthe >>
• Midden en Zuidoost Drenthe >> 
• Overijssel / Zuidwest Drenthe >>

• Diaconaat in de classis

Voor diaconale vragen of voor vragen rondom samenwerken met diaconieën van de buurgemeenten kunt u contact opnemen met onze diaconaal werker Inge Huisman. Zij werkt nauw samen met ds. Heleen Maat en ds. Kirsten Slettenaar.

---

Uit de landelijke kerk

• Raad van Kerken tegen radicaal-rechts gedachtegoed

Eind april heeft de Raad van Kerken in Nederland heeft zich uitgesproken tegen radicaal-rechts gedachtegoed. Volgens de Raad van Kerken – goed voor vijf miljoen christenen in Nederland – staan anti-islamopvattingen en bepaalde vormen van nationalisme haaks op het christelijk geloof, net als het idee dat de kerk ‘mannelijke of raciale superioriteit’ omarmt.

Religiewetenschapper Fleur Freeke: “De druk op de kerken nam toe om zich uit te spreken, omdat radicaal- en extreemrechts al meer misbruik maken van het christendom.” Freeke doet promotieonderzoek naar dat fenomeen in Nederland.

“De kerken spelen op de bal, niet op de persoon. Ze sluiten dus niemand uit en dat biedt een goed tegenwicht tegen extreemrechts dat juist op uitsluiting is gericht. De kerk kan zo een gemeenschap zijn die mensen verbindt, terwijl ze van mening verschillen. Daar heeft de hele maatschappij behoefte aan.”

• Rapport over de omgang van de kerken met radicaalrechts gedachtegoed – RvK >>

• ‘De hoopvolle kracht van samenwerking’ – blog van ds. Joost Schelling, VKB

De weken op weg naar Pinksteren hebben iets hoopvols voor mij. In kerkdiensten vind ik de sfeer vaak lichter, positiever. Alsof we door Pasen nog beter beseffen: we leven met de Opstanding in de rug. Daarin klinkt iets door van de slogan van de voormalig Amerikaanse president Barack Obama: ‘Yes, we can!’ (…)

• Lees de gehele blog van ds. Joost Schelling – op www.kerkrentmeester.nl >>

---

Boekentip

• Ad van Nieuwpoort, Buig niet. Bijbels tegengif voor nu,
Uitgeverij Prometheus, Amsterdam 2025

In een tijd waarin autocraten de dienst uitmaken, flagrante leugens als waarheden worden verkocht, techmiljardairs onze publieke ruimte lijken te bezetten en daarmee voor een groot deel bepalen hoe wij denken, zullen we alert en weerbaar moeten blijven. En dat is niet zo eenvoudig.

In Buig niet laat Ad van Nieuwpoort zien hoe een actuele herlezing van aloude Bijbelverhalen ons kan helpen om mentaal weerbaar te worden. Deze verhalen zijn volgens Van Nieuwpoort bedoeld om onze ‘goedgelovigheid’ te bevragen en ons een nieuw perspectief aan te reiken. In zijn verrassende duiding van het Bijbelboek Daniël, dat hij in verband brengt met stemmen als die van Václav Havel, Timothy Snyder, Aleksej Navalny en Byung-Chul Han, laat hij zien hoe de verteller alles uit de kast haalt om zijn lezer aan te moedigen tot zelfreflectie en verzet. Mentale weerbaarheid begint, volgens Van Nieuwpoort, door jezelf vragen te stellen. Buig niet toont hoe het herlezen van Bijbelverhalen ons daarbij kan helpen.

---

Afscheid of verbintenis van predikanten en kerkelijk werkers in onze classis

• Ds. Theo van ’t Hof neemt op 10 mei afscheid als predikant van de Protestantse Gemeente te Borger en gaat met emeritaat.
• Ds. Jelle van Slooten neemt op 7 juni afscheid als predikant van de Protestantse Kemeente Laarkerk Zuidlaren en gaat met emeritaat.
• Ds. L.P.J. van Bruggen wordt op 28 juni verbonden aan de Hervormde Gemeenten te Vlagtwedde en Bourtange

---

De volgende keer

Nieuwsbrief 4 verschijnt in week 27, begin juli.

Door deze nieuwsbrief wil het Breed Moderamen van de classis Groningen-Drenthe kerkenraden, predikanten, kerkelijk werkers en andere belangstellenden informeren over ontwikkelingen en activiteiten in en rondom de classis. Stuurt u deze nieuwsbrief gerust door naar alle kerkenraadsleden en anderen waarvan u denkt dat ze er belangstelling voor hebben.